Top

Coronavirus: wat doet sociale isolatie mentaal met ons?

MIND

Waarschijnlijk knijp je jezelf regelmatig in de arm om te checken of je droomt. Maar het is geen droom, de situatie waarin we ons nu bevinden is echt. De maatregelen die zijn getroffen om het coronavirus zoveel mogelijk in te dammen zijn enorm. Wat doet verplicht thuisblijven met ons? En hoe kunnen we het beste met deze situatie omgaan?   

Vitamine S

‘Omdat mensen sociale dieren zijn, is menselijk contact bijna net zo belangrijk als eten en drinken’, aldus Paul van Lange, hoogleraar sociale psychologie aan de VU. Hij heeft het dan ook vaak over vitamine S: sociaal contact. Mensen voelen zich veilig in groepen en hebben vooral behoefte aan contact in tijden van angst, stress en onzekerheid. Maar sociale activiteiten moeten juist nu zoveel mogelijk worden vermeden. Deze situatie is daarom onwijs lastig voor de mensheid, vooral voor de ouderen en alleenstaanden onder ons.

Het hamsterfenomeen    

In deze maakbare samenleving zijn we eraan gewend geraakt om bijna alles onder controle te hebben. Maar dat is door het coronavirus behoorlijk veranderd. Mensen zijn geneigd om in actie te komen als er problemen zijn. We proberen het gevoel van controle terug te krijgen, door bijvoorbeeld extra wc-papier in te slaan of continu de laatste nieuwsberichten te checken. Maar eigenlijk voelen we ons machteloos.

Hoe nu verder?

In deze onzekere tijd, waarin we sociale contacten zoveel mogelijk uit de weg moeten gaan, liggen gevoelens van angst en somberheid al gauw op de loer. Om dit zoveel mogelijk te voorkomen heb ik een aantal handvatten voor je op een rijtje gezet waarmee je de komende weken hopelijk uit de voeten kunt:

– Tip 1: creëer een nieuwe dagelijkse routine 

Door het verplicht thuisblijven vallen veel activiteiten weg, bezigheden die normaal voor een dagelijkse routine zorgen. Een kop koffie drinken met collega’s of studiegenoten, trainen in de sportschool, een avondje naar de kroeg of een filmpje pakken in de bios: het zijn allemaal activiteiten die voor een bepaalde structuur zorgen in je leven. Nu dit soort dingen tijdelijk niet kunnen dreigt je leefpatroon een stuk losser te worden. Maar juist in deze onzekere tijd is het belangrijk om te leven volgens een bepaald ritme, dit zorgt namelijk voor houvast en overzicht. Ga bijvoorbeeld op vaste tijdstippen naar bed, sta op vaste tijden op en maak iedere ochtend een plan voor de dag.

– Tip 2: zorg voor productieve werkdagen 
Het is super verleidelijk om de hele dag in je chill-outfit achter je laptop te zitten, want waar zou je al die moeite voor doen als je toch niet op je werk kunt verschijnen? Nou, wat dacht je voor jezelf? Werk en privé lopen eerder door elkaar als je thuis werkt. Door ’s ochtends toch de moeite te nemen om jezelf aan te kleden en te fatsoeneren is het makkelijker om over te schakelen naar je werkmodus. Verder is het belangrijk om regelmatig een korte pauze in te lassen. Volgens Francesco Cirillo, expert op het gebied van timemanagement, krijg je het meest gedaan wanneer je je 25 minuten lang volledig focust op één taak. Daarna neem je 3 minuten pauze en ga je een simpele activiteit doen, zoals het afwassen van een koffiekopje. Op deze manier geef je je brein een korte break én zit je niet urenlang stil.

– Tip 3: check niet continu de nieuwsberichten en social media
Want anders slokt het je helemaal op. Beperk jezelf met het zoeken van informatie tot bijvoorbeeld twee keer per dag en check dan alleen betrouwbare bronnen, zoals de Rijksoverheid, het RIVM, de NOS en de bekende Nederlandse kranten (op de roddelkranten na). Er is namelijk veel fake-news in omloop en deze berichten kunnen je onnodig angstig maken. Stel daarnaast ook een tijdslimiet in op je telefoon zodat je niet eindeloos rondhangt op social media. Hoe je een gezonde gewoonte kunt maken van social media lees je in deze blog.

– Tip 4: zorg goed voor jezelf
Juist in deze tijd is het extra belangrijk om fit te zijn. Ga daarom op zoek naar alternatieven zodat je voldoende beweegt, zoals wandelen of bodyweight work-outs die je in de woonkamer kunt doen. Ook yoga is heel geschikt om thuis te beoefenen. Op Youtube kun je ontzettend veel yogavideo’s vinden, bijvoorbeeld op het Youtube-kanaal van Yoga with Adriene. ‘Door regelmatig te bewegen ga je minder in je hoofd zitten’, aldus neuropsycholoog Erik Scherder. Bewegen werkt ontzettend effectief tegen stress. Je lichaam maakt namelijk endorfine aan, het snelst werkende antistress-hormoon. Deze neurotransmitters gaan stresshormonen als cortisol te lijf. Dat is geweldig, want dat zorgt er namelijk voor dat deze stresshormonen je immuunsysteem niet kunnen aantasten. Ook muziek luisteren, voldoende slapen (7 à 8 uur), ontspannen (bijv. mediteren of ademhalingsoefeningen) en het aanleren van nieuwe vaardigheden werkt goed tegen stress.

– Tip 5: werk aan een positieve mindset
En dat is een uitdaging in deze tijd. Maar probeer er toch aan te werken, want een sterke mindset gaat je echt helpen om deze lastige periode te doorstaan. Probeer, hoe moeilijk het soms kan zijn, zoveel mogelijk stil te staan bij de positieve dingen in het dagelijks leven. Dit kunnen kleine momenten zijn, zoals het horen van je lievelingsnummer op de radio. Positief denken is een vaardigheid die je jezelf kunt aanleren. Ik wil je daarom aanraden om de komende weken elke ochtend, voordat je de dag begint, drie dingen voor jezelf op te schrijven waar je dankbaar voor bent. Dit waren mijn punten van vanmorgen:

Drie dingen waar ik dankbaar voor ben:

1. Gisteren een fijn telefoongesprek gehad met mijn oma
2. Ik kan mijn werk zoveel mogelijk vanuit huis doen, niet iedereen heeft deze mogelijkheid
3. Gisteren scheen de zon bijna de hele dag 

Het kan even wennen zijn om dit dagelijks te doen, maar het kost je slechts 5 minuten van je tijd en de effecten zijn groot! Verschillende onderzoeken binnen de positieve psychologie tonen namelijk aan dat je door deze self practice een positieve mindset krijgt. Wel is het van belang dat je deze oefening dagelijks doet en minimaal een week lang om deze effecten te gaan merken.

– Tip 6: buig de opgelegde beperkingen om in mogelijkheden
Want deze periode biedt ook de mogelijkheid om dingen te doen waar je normaal te weinig tijd voor hebt. Zo kun je bijvoorbeeld eindelijk dat boek gaan lezen die al maandenlang in de kast ligt of kun je klusjes gaan doen in huis, op je balkon of in je tuin.

– Tip 7: zoek regelmatig contact
Zorg voor voldoende vitamine S! Gelukkig zijn er, dankzij de moderne technologie, genoeg alternatieven om regelmatig contact te hebben met je dierbaren. Ga bijvoorbeeld videobellen of een spelletjesavond organiseren via de app Houseparty. Sleep elkaar door deze lastige tijd heen en pep elkaar op wanneer één van beiden in een negatieve spiraal zit. Neem ook regelmatig contact op met de mensen om je heen die níet de mogelijkheid hebben om te sparren met een partner of huisgenoot, zoals je alleenstaande vriend of je oma. Maar let ook op je bejaarde buren. Bied bijvoorbeeld aan om een tas boodschappen voor de deur te zetten, zodat zij als risicogevallen niet de deur uit hoeven.

 

 


 

Tessa Molenaar

Hoi, leuk dat je een kijkje neemt op online platform Twentyfour Flow! Mijn naam is Tessa, een twentysomething die in hartje Groningen woont. Ik hou me al een tijdje bezig met de vraag hoe je relaxed een druk leven kunt leiden als jongvolwassene. Stress is namelijk een maatschappelijk probleem dat ook onder Millennials en Generatie Z steeds meer voorkomt. De afgelopen jaren heb ik veel met deze generaties gewerkt in de arbeidsbemiddeling. Daar zag ik dat jonge mensen moeite hebben met de druk die op hen wordt gelegd. Met deze website wil ik graag iets voor hen (jullie) betekenen.